سجاد مصلحی:جوانان نردبان نیستند؛ سرمایه‌ای که باید در رأس امور باشد

سجاد مصلحی خبرنگار و فعال رسانه در یادداشتی بمناسبت روز جوان نوشت:

نسل جوان، همواره به عنوان موتور تحرک اجتماعی و فرهنگی یک کشور مطرح است، اما در بسیاری از جوامع، نگاه غالب به آن‌ها هنوز ابزارگونه است. اصطلاح «نردبان» در این معنا، نشان‌دهنده نگرشی است که جوانان را وسیله‌ای برای پیشبرد اهداف دیگران می‌بیند، نه صاحبان اختیار و تصمیم. واقعیت این است که جوانان نه ابزارند، نه نردبان؛ بلکه سرمایه‌ای حیاتی و پویا برای امروز و فردای جامعه‌اند.

نگاه سنتی به جوانان به عنوان ابزار یا نردبان، پیامدهای ملموسی دارد. وقتی جوانان صرفاً برای اهداف دیگران به کار گرفته شوند، انگیزه و خلاقیت آن‌ها محدود می‌شود، احساس تعلق و مسئولیت‌پذیری کاهش می‌یابد و حتی اعتماد به نهادها و سیستم‌ها تضعیف می‌شود. از سوی دیگر، جامعه‌ای که جوانان را مشارکت‌دهنده واقعی در تصمیم‌گیری‌ها نبیند، مسیر توسعه و نوآوری خود را کند می‌کند.

تحلیل تجربه کشورهای توسعه‌یافته نشان می‌دهد که مشارکت واقعی جوانان در رأس امور و تصمیم‌گیری‌ها باعث پویایی، نوآوری و انعطاف اجتماعی می‌شود. احترام به جوانان، به معنای ایجاد فضای امن برای ابراز ایده‌ها، شنیدن صدای آنان و اعتماد به توانایی‌هایشان است. این احترام، هم سرمایه انسانی را حفظ می‌کند و هم بنیان‌های یک جامعه توسعه‌یافته را تقویت می‌نماید.

نهادهای آموزشی و فرهنگی نقش کلیدی در شکل‌دهی نگاه درست به جوانان دارند. برنامه‌های آموزشی و فرصت‌های مشارکتی که مهارت‌های تصمیم‌گیری، رهبری و حل مسئله را در جوانان تقویت می‌کند، علاوه بر توانمندسازی فردی، ظرفیت جامعه را برای پاسخ به چالش‌های پیچیده افزایش می‌دهد. فقدان چنین ساختارهایی، باعث می‌شود جوانان صرفاً نقش اجرایی و تابع داشته باشند و خلاقیتشان نادیده گرفته شود.

برای اصلاح نگرش و ایجاد یک گفتمان واقعی، لازم است جوانان در نهادهای تصمیم‌گیرنده و مشاوره‌ای حضور فعال داشته باشند.سیاست‌های استخدام و توسعه شغلی، فرصت رشد و مسئولیت‌پذیری آن‌ها را تضمین کند.رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی، صدای جوانان و ایده‌هایشان را برجسته کنند تا فرهنگ احترام و مشارکت در سطح عمومی گسترش یابد.

جوانان نردبان نیستند، بلکه سرمایه‌ای بی‌قیمت برای ساختن آینده جامعه‌اند. جامعه‌ای که احترام، اعتماد و مشارکت واقعی را به جوانان هدیه کند، نه تنها امروز خود را پویا می‌سازد، بلکه فردایی روشن و پایدار خواهد داشت. وقت آن است که نسل جوان را در رأس تصمیم‌ها و سیاست‌ها قرار دهیم و بال پروازشان باشیم.